Zbliżają się Igrzyska Olimpijskie w Paryżu. Jednak dla Słowaków nie będą to zwykłe igrzyska, bowiem dokładnie 100 lat temu na IO w Paryżu w 1924 roku słowaccy sportowcy po raz pierwszy wystąpili pod flagą Czechosłowacji.
Kolekcja odzieży dla słowackich sportowców, którzy będą dumnie reprezentować słowackie barwy w Paryżu, została zaprojektowana i wyprodukowana przez polską markę 4F, generalnego partnera Słowackiego Komitetu Olimpijskiego i Sportowego. Odzież została wykonana z najnowszych ultralekkich materiałów najwyższej jakości.
Stroje dla olimpijczyków
Inspiracją dla tej kolekcji było hasło: „Pomimo różnic, które nas dzielą, wszyscy jesteśmy do siebie bardzo podobni i razem tworzymy jeden silny zespół”.
Kolekcja jest wynikiem miesięcy pracy całego zespołu najlepszych projektantów i ekspertów z 4F. Chcieli stworzyć nie tylko funkcjonalną, ale także piękną odzież, która oddaje ducha Słowacji i podkreśla dumę z tego, że każdy może być częścią słowackiej drużyny olimpijskiej.
Kolekcja jest efektem dwuipółletniego maratonu pełnego pracy zespołu 4F. Polegała ona na poszukiwaniu inspiracji i badaniu trendów, analizie archiwów, a także poszukiwaniu nowych rozwiązań technologicznych i materiałów. Projektanci czerpali z procesu polaryzacji światła, w którym rozproszenie, skupienie i mieszanie się kolorów stało się metaforą symbiozy kultur i narodów podczas Igrzysk Olimpijskich - powiedziała Justyna Tomczyk, członek zarządu OTCF S.A., właściciela marki 4F.
Twórcy dostosowali całą kolekcję tak, aby zawierała elementy francuskiej elegancji, ale jednocześnie podkreślała słowackie barwy narodowe. Jak twierdzi 4F: „Kolekcja podkreśla słowacki charakter — pełen pasji, siły i niepowtarzalnego uroku.”
Całość utrzymana jest w kolorystyce słowackiej flagi i zawiera gradację kolorów. Pojawia się tu również kolor ciemnoniebieski i kremowy, które mają symbolizować odwagę i czystość sportowego ducha.
Na kilku elementach uwzględniono wzór čatajský, tradycyjny ornament słowackiej sztuki ludowej. Jednak nie jest to zwykłe skopiowanie ludowego wzoru. Tutaj zdecydowano się na jego malarską wersję, która ma oddawać hołd Francji, jako miejscu narodzin mody i sztuki. Jednocześnie jest to ciekawe połączenie tradycji i kultury Słowacji na przestrzeni wielu generacji.
Każda sztuka odzieży jest wyjątkowa. Został zaprojektowany z myślą o komforcie i najwyższej jakości, aby słowaccy sportowcy mogli skupić się wyłącznie na osiąganiu jak najlepszych wyników. Igrzyska XXXIII Olimpiady Paryż 2024 będą okazją do pokazania ich wytrzymałości, odporności i determinacji.
Wzór čatajský, czyli jaki?
Nazwanie danego ornamentu „čatajskim” odnosi się do dwóch wsi w pobliżu Senca (na zachodzie kraju), a mianowicie wsi Čataj i Veľký Grob.
Forma tego haftu, jaką znamy dzisiaj, jest wynikiem kilku ważnych wpływów. Przede wszystkim ukształtował go bogaty region zachodniej Słowacji wokół Bratysławy i Trnawy, pełen winnic i żyznych pól. O tradycji winiarskiej świadczy także godło wsi Čataj, które przedstawia świętą Katarzynę trzymającą złotą kiść winogron i srebrny sierp. Zamożni chłopi w okolicy mogli sobie pozwolić na hafty złotymi i srebrnymi nićmi, a nawet jedwabne kacabajki (kaftany). Niewątpliwy wpływ tu też miała bliskość do Bratysławy i wzorowanie się na miejskiej odzieży.
Haft ten również związany jest mocno z religią mieszkańców tych dwóch wsi. Typowe bogate ornamenty kwiatowe i przeważająca czerwona kolorystyka, to ewangelicki wariant haftu, który został przywieziony przez niemieckich imigrantów już w średniowieczu. Katolicki wariant zdobienia odzieży, który przybył tu z niewielką grupą chorwackich katolików, bardziej nawiązuje do pobliskiego haftu trnawskiego.
![]() |
Čatajski haft - wersja ewangelicka |
To, co dzisiaj rozumiemy pod hasłem ornamentu „čatajskiego” to ewangelicki, czerwony wariant tego haftu. Typowy jest bogaty czerwony haft konturowany nicią w innym kolorze, tak aby poszczególne elementy wzoru nie zlewały się ze sobą. Najpopularniejszymi motywami tego haftu są tulipan, serca, okrągłe kwiaty i owoce granatu, a także płatki i kółka, ułożone w typową kwadratową lub podłużną kompozycję, występującą na przykład na odświętnej spódnicy, chustce i rękawach.
Przypinka z čatajskim wzorem |
Wyjątkowa sesja
Słowackich sportowców w ubraniach 4F będzie można zobaczyć podczas ceremonii otwarcia i zamknięcia igrzysk, w czasie wolnym oraz podczas oficjalnych wydarzeń drużynowych.
Odzież przymierzyło już czworo słowackich sportowców. Patrik Jány, Hana Burzalová, Dominik Černý i Eliška Mintálová stali sie modelami i pozowali w kilku budynkach z początku XX wieku, oddając jako członkowie słowackiej drużyny olimpijskiej hołd swoim paryskim poprzednikom sprzed 100 lat.
Pozowali w pomieszczeniach Hotelu Thermia w Pieszczanach z 1912 roku, Gimnazjum Grösslingova w Bratysławie z 1908 roku i Średniej Szkole Przemysłowej im. S. Mikovíniego w Bańskiej Szczawnicy z 1900 roku.
100 lat od pierwszych IO w barwach Czechosłowacji
Kolekcja dla słowackich olimpijczyków na IO w Paryżu ma także upamiętniać 100 lat, które upłynęło od Paryża 1924 do Paryża 2024.
Słowacki Komitet Olimpijski chciał połączyć kolekcję olimpijską z Paryża 2024 z kolekcją czechosłowackiej drużyny z 1924 roku, kiedy to słowaccy sportowcy byli jej częścią po raz pierwszy w historii. Jednak okazało się, że w słowackich i czeskich muzeach lub ich depozytach nie ma już ani jednego elementu odzieży sprzed 100 lat. Fragmentaryczne informacje o jego wyglądzie dostępne były jedynie w ówczesnej prasie i na fotografiach.
O pomoc poproszono znanego kostiumologa i scenografa Słowackiego Teatru Narodowego prof. Petra Čaneckiego, który dzięki zgromadzonym materiałom i zręcznym rękom pracowników warsztatów artystycznych i dekoratorskich Słowackiego Teatru Narodowego, przywrócili do życia repliki zarówno strojów towarzyskich, jak i sportowych.
Jestem do tego przyzwyczajony, że dokładna praca wymaga dokładnego przygotowania. Muszę stać się ekspertem w danej epoce, odzieży lub kulturze, aby wiedzieć, jak rozwijało się społeczeństwo, znać kontekst gospodarczy, ale także na przykład nawyki higieniczne - powiedział Čanecký.
Brak komentarzy: